Alimenty natychmiastowe – czy rzeczywiście będzie można dostać alimenty w 7 dni?

Ministerstwo Sprawiedliwości pracuje nad nowym rozwiązaniem dla rodziców dochodzących alimentów. Chodzi o tzw. alimenty natychmiastowe.
Według zapowiedzi sąd miałby wydawać alimentacyjny nakaz zapłaty nawet w ciągu 7 dni od złożenia pozwu. Brzmi jak rewolucja. Warto jednak wiedzieć, że na razie to dopiero projekt, który nie trafił jeszcze nawet do pełnej ścieżki legislacyjnej.
Co już wiadomo?
Alimentów natychmiastowych jeszcze nie ma
To najważniejsza informacja.
Ministerstwo Sprawiedliwości poinformowało, że projekt znajduje się na etapie prac wewnątrzresortowych. Oznacza to, że przepisy nie zostały jeszcze skierowane do konsultacji publicznych ani do Sejmu.
Przed wejściem nowych regulacji w życie konieczne będą jeszcze między innymi:
- uzgodnienia międzyresortowe,
- konsultacje publiczne,
- opiniowanie projektu,
- prace parlamentarne.
Dlatego obecnie mówi się o terminie nie wcześniejszym niż 2027 rok.
Na czym mają polegać alimenty natychmiastowe?
Założenie jest proste.
Rodzic składa pozew, a sąd wydaje alimentacyjny nakaz zapłaty w uproszczonym postępowaniu. Nie ma długiego procesu, przesłuchiwania świadków ani szczegółowego badania dochodów zobowiązanego.
Celem jest szybkie uzyskanie środków na utrzymanie dziecka.
Ministerstwo chce ograniczyć sytuacje, w których rodzic czeka na alimenty wiele miesięcy, a czasem nawet ponad rok.
Jak będzie ustalana wysokość alimentów?
Według obecnych założeń wysokość alimentów natychmiastowych ma zależeć od dwóch czynników:
- liczby dzieci pochodzących od tych samych rodziców,
- wysokości minimalnego wynagrodzenia za pracę.
Kwota ma być wyliczana według ustawowego wzoru.
Nie będzie więc znaczenia, czy rodzic zobowiązany zarabia 5 tysięcy czy 15 tysięcy złotych miesięcznie. Wysokość świadczenia ma być ustalana według jednolitych zasad.
Warto jednak podkreślić, że Ministerstwo nie opublikowało jeszcze szczegółowego wzoru ani konkretnych stawek.
Czy alimenty natychmiastowe zastąpią obecne alimenty?
Nie.
Nowe rozwiązanie ma być dodatkową ścieżką dochodzenia alimentów, a nie zamiennikiem obecnych przepisów.
Jeżeli dziecko ma większe potrzeby albo drugi rodzic osiąga wysokie dochody, nadal będzie można wystąpić o alimenty w zwykłym postępowaniu.
W wielu sprawach właśnie klasyczny pozew może okazać się korzystniejszy, ponieważ pozwala dochodzić wyższych kwot niż te wynikające z ustawowego wzoru.
Automatyczna waloryzacja alimentów
Jednym z najciekawszych elementów projektu jest automatyczna waloryzacja świadczeń.
Dzisiaj wzrost kosztów utrzymania dziecka często oznacza konieczność składania kolejnego pozwu o podwyższenie alimentów.
Przy alimentach natychmiastowych ma być inaczej. Jeżeli wzrośnie minimalne wynagrodzenie, wzrosną również alimenty.
Bez nowej sprawy sądowej. Bez składania kolejnego pozwu.
Dla wielu rodziców może to oznaczać koniec regularnych sporów o podwyższenie świadczeń.
Komornik będzie mógł działać szybciej
Obecnie nawet po wygraniu sprawy alimentacyjnej często trzeba czekać na kolejne formalności.
Projekt zakłada, że alimentacyjny nakaz zapłaty będzie umożliwiał szybkie skierowanie sprawy do egzekucji.
W praktyce oznaczałoby to krótszą drogę do komornika i szybsze odzyskiwanie należnych dziecku pieniędzy.
Czy alimenty natychmiastowe będą korzystne dla każdego?
Niekoniecznie.
Rodzice, których dzieci mają szczególne potrzeby albo których były partner osiąga wysokie dochody, mogą uzyskać wyższe alimenty w zwykłym postępowaniu.
Alimenty natychmiastowe mają przede wszystkim zapewnić szybkość i przewidywalność.
Nie zawsze jednak najwyższą możliwą kwotę świadczenia.
Podsumowanie
Alimenty natychmiastowe mają przyspieszyć uzyskanie świadczeń na dziecko i ograniczyć wielomiesięczne postępowania sądowe. Wysokość alimentów ma być ustalana według prostego wzoru powiązanego z minimalnym wynagrodzeniem, a świadczenia mają być automatycznie waloryzowane.
Na razie są to jednak jedynie założenia projektu. Do wejścia nowych przepisów w życie jeszcze daleka droga, dlatego rodzice dochodzący alimentów nadal muszą korzystać z obecnie obowiązujących procedur.
Jeżeli projekt będzie dalej procedowany, z pewnością warto śledzić kolejne informacje. Zmiany mogą okazać się jednymi z najważniejszych w prawie rodzinnym w ostatnich latach.